น.ต.ศิธา ทิวารี โพสต์ถาม กกต. ปมบาร์โค้ดบนบัตรเลือกตั้งทำลายสิทธิความลับตามรัฐธรรมนูญ หวั่นเทคโนโลยี Unique Running Number เปิดทางให้ตรวจสอบย้อนกลับได้ว่าใครกาเลือกใคร
เมื่อวันที่ 26 ก.พ. น.ต.ศิธา ทิวารี โพสต์ข้อความระบุว่า กกต.หาทำบาร์โค้ด อาจขัดรัฐธรรมนูญ เพราะเหตุใด?
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ให้สิทธิประชาชนออกไปเลือกตั้งด้วยวิธี “โดยตรงและลับ”
สิ่งที่ “ไม่เป็นความลับ” ของผู้ไปเลือกตั้ง ซึ่งเจ้าหน้าที่รัฐสามารถตรวจสอบได้ โดยไม่ขัดรัฐธรรมนูญ มีอะไรบ้าง?
มีสิทธิเลือกตั้งหรือไม่
ไปใช้สิทธิเลือกตั้งหรือไม่
เลือกตั้งที่จังหวัดใด
เลือกตั้งที่เขตใด
เลือกตั้งที่หน่วยเลือกตั้งใด
เลือกโดยตรงด้วยตัวเองหรือไม่ (กรณีไม่เป็นผู้พิการที่ศาลยกเว้นให้บุคคลอื่นช่วยได้)
สิ่งที่รัฐธรรมนูญปกป้องประชาชน และกำหนดให้เป็นความลับ ไม่อนุญาตให้ใครสามารถตรวจสอบได้ มีเพียงอย่างเดียว คือ
“ใครคือผู้ขีดกากบาทบนบัตรเลือกตั้ง”
รัฐธรรมนูญเข้มงวดกับความ “ลับ” ถึงขนาดที่
“แม้แต่เจ้าตัวผู้กาบัตรเลือกตั้งเอง ยังไม่มีสิทธินำหลักฐานการกาบัตรของตนเองไปยืนยันกับใครในโลกนี้ได้เลย ว่าตนเองลงคะแนนให้กับใคร หรือขีดเขียนสิ่งใดลงไปบนบัตรเลือกตั้ง”
แม้กระทั่ง
“บุคคลใดกาผิดเบอร์ กาบัตรเสีย จำเบอร์ที่ตัวเองกาไม่ได้ หรือขีดเขียนสิ่งใดลงไป เจ้าตัวเองยังไม่สามารถตรวจสอบ หรือมีหลักฐานยืนยันย้อนหลังได้เลยว่า ตนเองได้ขีดเขียนสิ่งใดลงไปบนบัตรเลือกตั้ง”
แต่บาร์โค้ดแบบ Unique Running Number ทำให้สามารถตรวจสอบบัตรทุกใบได้ว่า ผู้ใดเป็นคนกาบัตรใบนั้น ๆ ถือเป็นเทคโนโลยีที่สามารถคุกคามความลับของผู้กาบัตรตามรัฐธรรมนูญได้อย่างไม่ยาก
เมื่อนำมาพิจารณาร่วมกับการจัดเก็บบัตรเลือกตั้งและต้นขั้วแยกออกจากกัน ตามที่ คณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ชี้แจง จึงอาจถือเป็นการสร้างกลไกที่เมื่อใช้ร่วมกับข้อมูลบนบาร์โค้ดแล้ว จะทำให้ผู้มีอำนาจเข้าถึงข้อมูลสามารถทำลายความลับตามรัฐธรรมนูญที่ให้สิทธิกับประชาชนไว้ โดยสามารถล่วงรู้เป็นรายบุคคลว่า กากบาทเลือกใคร ครบถ้วนไม่เว้นแม้แต่คนเดียว
คำถามสำคัญที่ต้องถูกนำมาพิจารณา หากมีการไต่สวนในอนาคต คือ กกต. ในฐานะผู้กำกับดูแลการเลือกตั้งให้ถูกต้องตามรัฐธรรมนูญ ได้เพิกเฉยหรือใช้อำนาจใด จึงปล่อยให้มีเทคโนโลยีที่อาจขัดต่อรัฐธรรมนูญอยู่บนบัตรเลือกตั้ง และสร้างกลไกการจัดเก็บในลักษณะนี้ได้
หากสิทธิอันน้อยนิดของประชาชนไทย ที่รัฐธรรมนูญให้ไว้ในการรักษาเป็นความลับ ถูกละเมิด โดยไม่สามารถหาตัวการในการละเมิดได้
แล้วประชาชนในประเทศนี้ จะยังไว้วางใจกลไกอื่นของรัฐได้อย่างไร?
