หลายคนคิดว่าไขมันสูง → กินยาลดไขมัน → ทุกอย่างจะดีขึ้น แต่เคสจริงจาก “หมอเจด” เผยว่าแม้ LDL ลดลง คนไข้บางรายยังรู้สึกแย่กว่าเดิม เพราะเรามองข้าม สาเหตุที่แท้จริงของโรคหัวใจ ทั้ง metabolism, hormone, inflammation และ lifestyle ทั้งระบบ จึงต้องเริ่มจาก MINDSET และมุมมองการดูแลตัวเอง ก่อนตัวเลขใด ๆ
เมื่อวันที่ 21 มี.ค.69 นพ.เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ หรือ “หมอเจด” (Dr.JADE) เป็นรองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา โพสต์ข้อความลงในเพจหมดเจด ระบุว่า เราอาจกำลัง “มาผิดทาง” อยู่ก็ได้ เวลาไขมันสูง → ยาลดไขมัน LDL ลง → หลายคนสบายใจ ผมยกตัวอย่างให้ฟังเคสนึงละกัน เป็นญาติผมเอง
มีเคสหนึ่งที่ผมยังจำได้ชัด ผู้ชายอายุ 52 ไขมันสูง กินยาลดไขมันมา 5 ปี LDL สวยมาก…แทบไม่มีอะไรให้ติ แต่พอดูผลเลือดตัวอื่นกับสภาพคนไข้ พุงยังอยู่ HbA1c เริ่มใกล้ 6.5 ความดันเริ่มไต่มากเกิน 140 เหนื่อยง่ายขึ้น ไม่ได้ดีขึ้น กรดไหลย้อน ไขมันพอกตับ
เขาถามผมคำเดียว “หมอเจดครับ…กูดูแลตัวเองดีแล้ว กินยาตามหมอบอกแล้ว แต่ทำไม…ทำไมกูยังรู้สึกแย่กว่าเดิมวะ” คำถามนี้แหละ ที่ทำให้ผมต้องหยุดคิด เชี้ยม!!!!!!
ที่ผ่านมา เราอาจกำลัง “รักษาผลลัพธ์” แต่ไม่ได้แตะ “สาเหตุ” เราลด LDL ได้จริงแบบที่อวดได้เลย แต่เราไม่ได้แก้ insulin resistance ไม่ได้ลด visceral fat ไม่ได้แตะ metabolic dysfunction หรือระบบเผาผลาญที่มันเป็นต้นเรื่อง
แล้วเราคาดหวังอะไร ให้ outcome มันดีขึ้น?
พอเคสแบบนี้เริ่มมากขึ้น ผมเริ่มเห็น pattern เดิมซ้ำๆ จนกระทั่งเริ่มมีคนไข้หลายคน เข้าโปรแกรมลดน้ำหนัก ไม่ว่าจะใช้ GLP-1 หรือจะปรับการกินอะไรยังไงก็แล้วแต่ที่ชอบและไปต่อได้ยาวๆ น้ำหนักลง 10-20 โล รอบเอวลด แบบกางเกงเปลี่ยนไซซ์ น้ำตาลนิ่ง แบบไม่เคยดีมาก่อน ไม่เหนื่อย นอนง่าย ความดันดีขึ้น โคตรฟิต และที่สำคัญคือ “risk profile ทั้งระบบเปลี่ยน”
มันเลยกลายเป็นคำถามที่ผมเลี่ยงไม่ได้อีกต่อไป หรือจริงๆ แล้ว เราโฟกัส “LDL มากเกินไป” จนมองไม่เห็นภาพใหญ่ของโรค?
ผมไม่ได้บอกว่ายาลดไขมันไม่ดี มันช่วยชีวิตคนมาเยอะมาก โดยเฉพาะ secondary prevention แต่ถ้าเราใช้มันเป็น “คำตอบเดียว” ในโรคที่มีหลายมิติ เรากำลังรักษาแบบ “ลดทอนความจริงของโรค” ลงไปหรือเปล่า
วันนี้โรคหัวใจมันไม่ใช่แค่เรื่องไขมัน มันคือ metabolism, hormone, inflammation และ lifestyle ทั้งระบบ
ถ้าเราไม่ปรับมุมมอง เราก็อาจยังเห็น “ตัวเลขที่ดีขึ้น” แต่ “ความเสี่ยงโดยรวมยังไม่เปลี่ยนเท่าที่ควร”
บางทีคำถามสำคัญอาจไม่ใช่ ยาตัวไหนดีกว่าหรือวิธีไหนที่ดีกว่า แต่คือ เรากำลังดูแลคนไข้ได้ “ครบระบบ” แล้วหรือยัง
และสุดท้ายครับ ที่เขียนมาไม่ได้อยากเน้นให้ใช้ยานะครับ เพราะจริงๆ แล้วสาเหตุทั้งหมดและสิ่งที่ทุกคนควรจะต้องปรับก็คือ ‘‘MINDSET’’ มุมมองและทัศนคติที่ดีครับ จะเป็นตัวบอกให้เราเนี่ย ควรจะปรับตัวเองไปในทิศทางใดยังไงก็อย่าลืม ฝากทุกคนด้วยนะครับ ระบบเผาผลาญเป็นเรื่องจำเป็นที่ต้องรู้ครับ เพราะนี่คือจุดเริ่มต้นของสิ่งที่พูดมาทั้งหมด
